Sáng ngày 24/4/2026, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt với tỷ lệ tán thành cao (466/488 đại biểu, chiếm 93,2%).
Một trong những điểm được quan tâm nhất là việc bãi bỏ ngưỡng chịu thuế cứng 500 triệu đồng/năm đối với hộ, cá nhân kinh doanh. Thay vào đó, Quốc hội giao cho Chính phủ quy định mức doanh thu không phải nộp thuế phù hợp với từng giai đoạn phát triển kinh tế – xã hội.
Nội dung thay đổi quan trọng của Luật Thuế mới
Trước đây, theo Luật Thuế thu nhập cá nhân và Luật Thuế giá trị gia tăng, hộ kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở lên phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN (theo phương pháp khoán hoặc kê khai).
Với Luật vừa được thông qua:
- Thuế Thu nhập cá nhân (TNCN): Cá nhân cư trú có hoạt động sản xuất, kinh doanh có doanh thu năm từ mức Chính phủ quy định trở xuống không phải nộp thuế TNCN.
- Thuế Giá trị gia tăng (GTGT): Hàng hóa, dịch vụ của hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm từ mức Chính phủ quy định trở xuống không chịu thuế GTGT.
- Thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN): Doanh nghiệp nhỏ có tổng doanh thu năm từ mức Chính phủ quy định trở xuống được miễn thuế TNDN.
Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn khẳng định: Ngay sau khi Luật được thông qua, Chính phủ sẽ khẩn trương ban hành Nghị định hướng dẫn với mức doanh thu ngưỡng dự kiến là 1 tỷ đồng/năm.
Điều này có nghĩa là: Hộ kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm (dự kiến) sẽ được miễn cả thuế GTGT và thuế TNCN – một mức hỗ trợ cao hơn đáng kể so với quy định cũ.
Tác động thực tế đến hộ kinh doanh
Việc bỏ ngưỡng cứng 500 triệu đồng và dự kiến nâng lên 1 tỷ đồng mang lại nhiều tác động tích cực:
- Giảm mạnh gánh nặng thuế: Theo ước tính của cơ quan thuế, hiện có khoảng 2,55 triệu hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm. Chính sách mới giúp hàng triệu hộ giảm đáng kể chi phí thuế, đặc biệt trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao và sức mua suy giảm.
- Khuyến khích mở rộng sản xuất kinh doanh: Trước đây, nhiều hộ kinh doanh lo ngại khi doanh thu vượt 500 triệu sẽ phải nộp thuế cao hơn, dẫn đến tình trạng “giấu doanh thu” hoặc không dám mở rộng. Nay với ngưỡng cao hơn, họ có thêm động lực đầu tư, mua sắm thiết bị, tuyển dụng lao động và mở rộng quy mô.
- Hỗ trợ hộ kinh doanh nhỏ và vừa: Hầu hết các hộ kinh doanh tại Việt Nam hiện nay có quy mô nhỏ. Việc nâng ngưỡng miễn thuế giúp họ có thêm nguồn lực tích lũy vốn, cải thiện đời sống và góp phần ổn định an sinh xã hội.
- Tăng tính linh hoạt của chính sách: Giao thẩm quyền cho Chính phủ điều chỉnh mức doanh thu theo từng thời kỳ giúp chính sách thuế phù hợp hơn với biến động kinh tế, lạm phát và khả năng cân đối ngân sách nhà nước.
Tuy nhiên, hộ kinh doanh cũng cần lưu ý: Khi doanh thu vượt ngưỡng do Chính phủ quy định (dự kiến 1 tỷ đồng), họ vẫn phải thực hiện kê khai, nộp thuế theo quy định. Đặc biệt, hộ có doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm sẽ phải áp dụng phương pháp xác định thu nhập theo doanh thu trừ chi phí.
So sánh với quy định cũ và lý do thay đổi
Quy định cũ với ngưỡng cứng 500 triệu đồng được đánh giá là chưa thực sự phù hợp với thực tiễn kinh tế hiện nay. Sau đại dịch và giai đoạn kinh tế khó khăn, chi phí vận hành của hộ kinh doanh tăng mạnh trong khi doanh thu phục hồi chậm.
Việc bỏ ngưỡng cứng và giao cho Chính phủ quy định mức cụ thể thể hiện sự linh hoạt, khoa học và phù hợp với chủ trương hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh của Đảng và Nhà nước (Kết luận 18-KL/TW và Nghị quyết 66-NQ/TW của Bộ Chính trị).
Hộ kinh doanh cần làm gì trong giai đoạn chuyển tiếp
Để tận dụng tốt chính sách mới, hộ kinh doanh nên:
- Theo dõi chặt chẽ Nghị định hướng dẫn của Chính phủ (dự kiến ban hành sớm năm 2026).
- Lập sổ sách kế toán, hóa đơn chứng từ rõ ràng để dễ dàng kê khai khi doanh thu tăng.
- Xem xét chuyển đổi từ hộ kinh doanh lên doanh nghiệp (công ty TNHH) nếu quy mô phát triển lớn, nhằm hưởng thêm các ưu đãi thuế và tiếp cận vốn dễ dàng hơn.
- Tư vấn với đơn vị kế toán thuế uy tín để tránh sai sót trong kê khai và nộp thuế.
Việc Quốc hội chính thức bỏ ngưỡng chịu thuế 500 triệu đồng và dự kiến nâng mức miễn thuế lên 1 tỷ đồng/năm là một quyết định quan trọng, thể hiện sự đồng hành của Nhà nước với cộng đồng kinh doanh nhỏ. Chính sách này không chỉ giảm gánh nặng thuế mà còn tạo động lực để hộ kinh doanh yên tâm đầu tư, mở rộng sản xuất, góp phần vào sự phát triển chung của nền kinh tế.
Doanh nghiệp và hộ kinh doanh cần cập nhật kịp thời các văn bản hướng dẫn sắp tới để áp dụng đúng quy định và tối ưu lợi ích từ chính sách thuế mới.